Опоравување по операција на хемороиди: првите денови, столицата и што е нормално

Опоравувањето зависи пред сè од методата и од тоа колку биле зголемени хемороидите. Кај класичната операција (хемороидектомија), кога хемороидите хируршки се отстрануваат, во аналниот канал и околу аналниот отвор остануваат мали рани што заздравуваат постепено. Кај помалку обемните методи, како што се ласерската хемороидопластика, подврзувањето на крвните садови што ги хранат хемороидите (деартеријализација) или хемороидопексијата со спојувачи, болката е обично послаба, а опоравувањето пократко. Од друга страна, по тие методи веројатноста хемороидите повторно да се појават е обично поголема отколку по класичната операција. Кои од овие методи се прават во Болница Маја и која ја предлага хирургот за конкретниот наод, се објаснува на прегледот.

Како ориентациона мерка: болката е најчесто најсилна во првите неколку дена, а потоа постепено слабее. Кај повеќето пациенти болката значително попушта до крајот на втората недела. По помалку обемните методи опоравувањето и враќањето на полесните обврски најчесто траат од неколку дена до две недели. По класичната операција опоравувањето најчесто трае две до четири недели, а целосното заздравување на раните четири до шест недели, кај некои пациенти и подолго. Ова се општи рамки, а не ветување, бидејќи секое опоравување е различно.

Во првите денови најчесто се јавуваат болка и печење околу аналниот отвор, чувство на притисок или полнота и благ оток. Болката е обично најизразена при столицата и веднаш по неа. Можно е и влажнење, односно помал секрет, па се носи тенка газа или хигиенска влошка што често се менува. Лековите против болки и нивниот распоред ги одредува лекарот. Обично се земаат редовно, според договорениот распоред, а не дури кога болката ќе стане силна. Дополнителни лекови не треба да се земаат на своја рака, бидејќи некои лекови против болки ја забавуваат работата на цревата и ја отежнуваат столицата. Ако пациентот инаку користи лекови за разредување на крвта, лекарот одредува кога повторно ќе почне да ги зема.

По спинална или општа анестезија, како и поради болката и отокот, првото мокрење може да биде отежнато. Затоа пред заминувањето дома обично се проверува дали пациентот мокрел. Дали се оди дома истиот или следниот ден, зависи од методата, видот на анестезијата и проценката на хирургот.

Во првите денови најчесто помага:

• одмор, со кратки прошетки низ станот повеќе пати дневно
• лежење на страна, што на многумина им е попријатно од седењето
• ладна облога завиткана во крпа, најмногу 15 минути одеднаш, ако хирургот ја препорача
• доволно течности од првиот ден

Првата столица е она од што пациентите најчесто се плашат. Обично се јавува во првите два до три дена по зафатот. Болката и печењето тогаш се очекувани, како и малку крв на тоалетната хартија. Честа грешка е задржувањето на столицата од страв од болка: столицата тогаш станува поцврста, а празнењето поболно.

Што најчесто помага:

• да се оди во тоалет штом ќе се јави потреба, без одлагање
• да не се напрегнува и да не се седи долго на тоалетот, без телефон и читање
• да се стави мала потпирачка под стапалата, така што колената да бидат малку над колковите
• по столицата пределот да се измие со млака вода или да се истушира, а потоа нежно да се исуши со тапкање, без триење
• средство за омекнување на столицата да се зема само ако го препорачал лекарот, во дозата што ја одредил

Ако нема столица ниту третиот ден по операцијата, и покрај течностите и исхраната, или ако болката не дозволува празнење на цревата, треба да се јавите кај хирургот. Хирургот тогаш проценува дали е потребна дополнителна помош.

Помалото крварење по операција на хемороиди е очекувано, особено при првите столици. Најчесто тоа е малку свежа крв на тоалетната хартија или газата, или неколку капки во тоалетот. Малку крв при столица повремено може да се јави и во наредните недели, сè додека раните целосно не заздрават. Кон крајот на првата или во текот на втората недела, кога од раните отпаѓаат крастите, крварењето може накратко да се засили. Поретко токму во тој период се јавува и посилно крварење, и тоа дома, со денови по отпуштањето. Такво крварење не е очекувано и бара преглед без одлагање.

Крварењето не е очекувано кога е обилно, кога не престанува, кога ја натопува газата или влошката, кога се појавуваат поголеми згрутчувања или кога го придружуваат вртоглавица, забрзана работа на срцето или слабост. Тогаш треба без одлагање да се јавите кај лекар или во итната служба. Влажнењето и благиот секрет може да траат додека раните не заздрават. Гнојниот секрет, непријатниот мирис, засилениот оток или црвенилото треба да му ги покажете на хирургот.

Целта на исхраната по операцијата е едноставна: мека, редовна столица без напрегнување. За тоа најважни се течностите и влакната. Посебна диета најчесто не е потребна, но некои навики помагаат:

• вода и други течности во текот на целиот ден, ако лекарот поради други болести не го ограничил внесот на течности
• зеленчук, варен или свеж, и овошје, на пример сливи, круши, јаболка и бобинесто овошје
• овесни снегулки, интегрален леб и други интегрални житарки
• супи и чорби, особено во првите денови
• помалку бело пециво, пржена и многу зачинета храна
• без алкохол додека се земаат лекови против болки и додека раните не заздрават

Влакната треба да се воведуваат постепено, бидејќи нагло преминување на многу влакна може да предизвика надуеност и грчеви. Ако хирургот препорачал додаток на влакна или средство за омекнување на столицата, тоа се зема редовно и со доволно течности. Влакната без доволно вода може да ја отежнат столицата наместо да ја олеснат.

Седењето во првите денови е непријатно, па се советува пократко седење на мека подлога, со почесто станување. На многумина им е полесно да лежат на страна. Седењето најчесто станува полесно во текот на првите две недели. Лесното одење е корисно од првите денови, бидејќи ја поттикнува работата на цревата. Кревањето тешки товари, напорното вежбање и возењето велосипед се избегнуваат додека хирургот не каже поинаку.

Седечките бањи се кратко седење во топла, но не врела вода, во када или во посебен сад што се става на тоалетот. Многу хирурзи ги препорачуваат неколку пати дневно, особено по столицата, бидејќи кај дел од пациентите го ублажуваат грчот и ја олеснуваат хигиената. Доказите за нивната корист не се еднозначни, па се прават според препорака на хирургот. Обично траат 10 до 15 минути, без додатоци што лекарот не ги советувал. По бањата пределот нежно се суши со тапкање.

Враќањето на полесна работа, на пример канцелариска, најчесто е можно по неколку дена до две недели кај помалку обемните методи, а по класичната операција најчесто по две до четири недели. За физички тешка работа, кревање товари и напорно вежбање е потребно подолго, понекогаш и шест до осум недели. Колку ќе трае отсуството зависи од методата, текот на опоравувањето и видот на работата, а за тоа се договарате со хирургот.

По општа или спинална анестезија и по седација не се управува возило најмалку 24 часа, а точниот рок го дава анестезиологот. Затоа е потребно пациентот дома да го одвезе придружник. Подоцна возењето автомобил најчесто е можно кога седењето и наглото кочење повеќе не предизвикуваат болка и кога не се земаат лекови што предизвикуваат поспаност.

Првата постоперативна контрола најчесто е 7 до 14 дена по зафатот, а точниот термин се договара со хирургот. На контролата хирургот проверува како заздравуваат раните, одговара на прашањата и дава упатства за наредните недели. Дали контролата е вклучена во цената на операцијата, добро е да прашате при закажувањето на зафатот. Цените на првата постоперативна контрола и на контролниот преглед кај хирург се наоѓаат во табелата со цени на оваа страница и во ценовникот за општа хирургија на Болница Маја. Прашањата што ќе се појават меѓу контролите подобро е да му ги поставите на хирургот отколку да барате одговори на форуми, бидејќи текот на опоравувањето се разликува од човек до човек.

По операција на хемороиди треба без одлагање да се јавите кај лекар или во итната служба ако се јави:

• обилно крварење, крварење што не престанува или поголеми згрутчувања, дури и кога ќе се јави дома, со денови по зафатот
• силна болка што се засилува наместо да слабее и не се смирува со пропишаните лекови
• покачена температура, морници или општа слабост
• неможност за мокрење неколку часа по зафатот или подоцна, со чувство на полн мочен меур
• неможност за празнење на цревата со надуеност, грчеви во стомакот или повраќање
• гноен секрет, засилен оток или црвенило и топлина околу раната што се шират
• вртоглавица, несвестица или забрзана работа на срцето

Кога состојбата е итна, во кое било време од денот, се повикува Итна помош на бројот 194 или се оди во најблиската итна служба. За другите прашања во текот на опоравувањето пациентот се обраќа до хирургот што го оперирал или до Болница Маја преку страницата за контакт.